ارزش صادرات شکلات ایران در سال ۲۰۲۵ به بیش از ۶ میلیون دلار رسید و کشور در جایگاه ۸۴ صادرکنندگان شکلات جهان قرار گرفت؛ با این حال ارزش صادراتی ایران نسبت به سال قبل ۳۱.۱ درصد کاهش داشته است.
به گزارش رسانه کالاهای تندمصرف (FMCGiran)، داده‌های جدید بازار جهانی شکلات نشان می‌دهد ایران در سال ۲۰۲۵ بیش از ۶ میلیون دلار شکلات صادر کرده و از نظر ارزش صادراتی در رتبه ۸۴ جهان قرار گرفته است. این جایگاه در حالی ثبت شده که ارزش صادرات شکلات ایران نسبت به سال ۲۰۲۴، کاهش ۳۱.۱ درصدی را تجربه کرده است.
صنعت شکلات از صنایع پویای غذایی در جهان است و کشورهایی مانند سوئیس، بلژیک، فرانسه، اکوادور، ایتالیا و مکزیک از نام‌های شناخته‌شده این حوزه به شمار می‌روند. بر اساس گزارش Mordor Intelligence، اندازه بازار کاکائو و شکلات در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۶۹.۱۲ میلیارد دلار ارزش‌گذاری شده و پیش‌بینی می‌شود این بازار از ۱۸۰.۰۱ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۶ به ۲۴۵.۹۷ میلیارد دلار تا سال ۲۰۳۱ برسد.
برآوردها نشان می‌دهد اندازه بازار کاکائو و شکلات در دوره پیش‌بینی ۲۰۲۶ تا ۲۰۳۱ با نرخ رشد مرکب سالانه ۶.۴۴ درصد رشد کند. این رشد به عواملی مانند افزایش تمایل مصرف‌کنندگان به خرید محصولات درجه‌یک، رشد تقاضا برای شکلات تلخ سلامت‌محور و توسعه سریع فروش آنلاین نسبت داده شده است.
رشد بازار شکلات تلخ تا سال ۲۰۳۱
بر اساس داده‌های این گزارش، از نظر نوع محصول، شکلات شیری و سفید با سهم ۴۷.۷۸ درصدی از بازار کاکائو و شکلات در سال ۲۰۲۵ پیشتاز بوده‌اند. با این حال، پیش‌بینی می‌شود شکلات تلخ تا سال ۲۰۳۱ با نرخ رشد مرکب سالانه ۷.۷۴ درصد توسعه پیدا کند.
از نظر مصرف‌کننده نهایی، کانال خرده‌فروشی ۶۱.۴۲ درصد از سهم بازار کاکائو و شکلات را در سال ۲۰۲۵ در اختیار داشته است. در مقابل، کاربردهای صنعتی با نرخ رشد مرکب سالانه ۷.۴۸ درصد تا سال ۲۰۳۱ بیشترین رشد را ثبت خواهند کرد.
از نظر ماهیت محصول نیز شکلات معمولی در سال ۲۰۲۵ سهم ۹۰.۴۵ درصدی از بازار را به خود اختصاص داده، اما شکلات ارگانیک در دوره ۲۰۲۶ تا ۲۰۳۱ با نرخ رشد مرکب سالانه ۷.۷۸ درصد در مسیر توسعه قرار دارد. از منظر جغرافیایی، اروپا با سهم ۳۵.۱۲ درصدی از بازار کاکائو و شکلات در سال ۲۰۲۵ پیشتاز است، در حالی که منطقه آسیا و اقیانوسیه برای رشد سالانه ۷.۰۲ درصدی تا سال ۲۰۳۱ آماده می‌شود.
ارزش ۵۳.۴ میلیارد دلاری صادرات جهانی شکلات
داده‌های WorldTopExports نشان می‌دهد فروش جهانی شکلات صادراتی در سال ۲۰۲۵ به ۵۳.۴ میلیارد دلار رسیده است. ارزش کل صادرات شکلات نسبت به سال ۲۰۲۱ که معادل ۳۳.۴ میلیارد دلار بود، به‌طور متوسط ۶۰ درصد رشد کرده است.
همچنین ارزش صادرات شکلات در مقایسه با ۴۴.۳ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۴، رشد سالانه ۲۰.۶ درصدی را ثبت کرده است. این روند نشان می‌دهد بازار صادراتی شکلات برخلاف عملکرد صادراتی ایران، در سطح جهانی با رشد قابل توجهی همراه بوده است.
آلمان، بلژیک و لهستان در صدر صادرات شکلات
در میان صادرکنندگان برتر شکلات در سال ۲۰۲۵، آلمان، بلژیک، لهستان، ایتالیا و هلند پنج کشور نخست هستند. این پنج کشور در مجموع نزدیک به نیمی از محصولات شکلاتی صادراتی جهان، یعنی ۴۹.۸ درصد از کل صادرات را تأمین کرده‌اند.
آلمان در سال ۲۰۲۵ صادراتی به ارزش ۸.۶ میلیارد دلار ثبت کرده که بیش از ۱۶ درصد از کل صادرات جهانی شکلات را شامل می‌شود. پس از آلمان، بلژیک با صادرات ۶.۷ میلیارد دلاری و سهم ۱۲.۶ درصدی در جایگاه دوم قرار دارد. لهستان نیز با صادرات ۴ میلیارد دلاری سومین صادرکننده بزرگ شکلات بوده و پس از آن هلند با ۳.۴ میلیارد دلار و کانادا با ۳.۲ میلیارد دلار قرار گرفته‌اند.
کشورهایی مانند فرانسه، ایالات متحده، سوئیس، ترکیه، بریتانیا، اسپانیا، اتریش، مکزیک و سوئد نیز در رتبه‌های بعدی قرار دارند. بر اساس این داده‌ها، ۱۵ کشور نخست صادرکننده شکلات در سال ۲۰۲۵ در مجموع ۷۹.۳ درصد از صادرات جهانی این محصول را در اختیار داشته‌اند.
رشد صادرات اسپانیا و ترکیه؛ کاهش صادرات ایران
در میان صادرکنندگان برتر، سریع‌ترین رشد صادرات شکلات از سال ۲۰۲۴ تا ۲۰۲۵ مربوط به اسپانیا با رشد ۵۳.۶ درصدی، ترکیه با رشد ۴۸.۸ درصدی، بلژیک با رشد ۲۷.۹ درصدی و ایتالیا با رشد ۲۷.۶ درصدی بوده است. در مقابل، مکزیک تنها تأمین‌کننده بین‌المللی در میان این گروه بوده که با کاهش ناچیز ۰.۶ درصدی فروش صادراتی شکلات مواجه شده است.
در همین دوره، ایران با صادراتی بیش از ۶ میلیون دلار در جایگاه ۸۴ جهان ایستاده و ارزش صادرات شکلات آن نسبت به سال ۲۰۲۴ به میزان ۳۱.۱ درصد کاهش یافته است. این کاهش در شرایطی رخ داده که بازار جهانی صادرات شکلات در حال رشد بوده و همین موضوع اهمیت بازنگری در مسیر صادراتی شکلات ایران را بیشتر می‌کند.
اروپا سه‌چهارم صادرات شکلات جهان را در اختیار دارد
از نظر قاره‌ای، کشورهای اروپایی با صادراتی به ارزش ۴۰.۴ میلیارد دلار، بیش از سه‌چهارم کل فروش بین‌المللی شکلات، یعنی ۷۵.۷ درصد بازار را در سال ۲۰۲۵ در اختیار داشته‌اند. سهم آمریکای شمالی ۱۱.۸ درصد و سهم آسیا ۸.۶ درصد اعلام شده است.
در مقابل، سهم صادرکنندگان آفریقایی ۱.۷ درصد، سهم آمریکای لاتین به‌جز مکزیک اما شامل کارائیب ۱.۴ درصد و سهم اقیانوسیه به رهبری استرالیا و نیوزیلند ۰.۸ درصد بوده است.
برای صنعت شیرینی و شکلات ایران، کاهش ۳۱.۱ درصدی صادرات در بازاری که در سطح جهانی رشد می‌کند، می‌تواند هشداری جدی باشد. توسعه صادرات این صنعت نیازمند تقویت برندینگ، افزایش کیفیت و تنوع محصول، بسته‌بندی رقابتی، حضور فعال در بازارهای منطقه‌ای، توسعه فروش آنلاین بین‌المللی و تمرکز بر محصولاتی مانند شکلات تلخ و سلامت‌محور است که در جهان روند رشد بالاتری دارند.
منبع: فودنا
