مدیر دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت با هشدار نسبت به تأثیر مستقیم تغذیه ناسالم بر مرگومیر ایرانیان گفت: سالانه حدود ۱۲۰ هزار نفر در کشور به دلیل مسائل تغذیهای جان خود را از دست میدهند.
به گزارش رسانه کالاهای تندمصرف (FMCGiran) و به نقل از ایسنا، دکتر احمد اسماعیلزاده در همایش روز جهانی غذا اظهار کرد: آمارهای مرگومیر کشور نشان میدهد حدود ۴۰۰ تا ۴۲۰ هزار نفر در سال جان خود را از دست میدهند که ۳۵ درصد این مرگها ناشی از مسائل تغذیهای است. یعنی حدود ۱۲۰ هزار نفر در کشور به دلیل تغذیه نامناسب فوت میکنند.
او افزود: تحلیل آمار مرگومیر ناشی از تغذیه نشان میدهد که بخش قابلتوجهی از مردم به میزان کافی غلات کامل، فیبر، امگا ۳، میوه و سبزیجات مصرف نمیکنند. این مسئله، یکی از عوامل اصلی بروز بیماریهای غیرواگیر از جمله فشار خون بالا، دیابت، چاقی و انواع سرطانها در کشور است.
اسماعیلزاده با بیان اینکه در جهان حدود ۶۷۳ میلیون نفر دچار انواع سوءتغذیه هستند، گفت: از این میان، ۱۵۰ میلیون کودک زیر پنج سال کوتاهقد هستند و ۸ درصد جمعیت جهان با گرسنگی مواجهاند. در مقابل، ۸۸۱ میلیون نفر در جهان چاق هستند. به گفته او، کاهش سوءتغذیه در ایران با چالشهای جدی روبهروست، زیرا افزایش قیمت مواد غذایی، مردم را از دسترسی به سبد غذایی متعادل محروم کرده است.
وی درباره جزئیات مرگهای مرتبط با تغذیه گفت: سالانه ۹۴ هزار مرگ به دلیل فشار خون بالا و ۴۷ هزار مورد به دلیل قند خون بالا اتفاق میافتد. هرچند این بیماریها مستقیماً ناشی از تغذیه نیستند، اما با الگوی غذایی ارتباط تنگاتنگ دارند. افزون بر این، ۱۰ هزار نفر به دلیل مصرف ناکافی امگا ۳ و ۱۰ هزار نفر دیگر به دلیل مصرف ناکافی میوه و سبزی جان خود را از دست میدهند.
او تاکید کرد: حدود ۲۵ هزار مرگ نیز ناشی از عدم مصرف کافی غلات کامل و نانهای سبوسدار است. این نشان میدهد که تغییرات در الگوی تغذیهای مردم میتواند در کاهش مرگومیرها اثر مستقیم داشته باشد.
مدیر دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت با اشاره به وضعیت تغذیهای در کشور افزود: از هر پنج کودک و نوجوان ایرانی، یک نفر دچار اضافهوزن یا چاقی است. همچنین حدود ۳۰ درصد مادران باردار در دوران بارداری دچار وزنگیری نامناسب هستند. میزان کوتاهقدی در کودکان ایرانی حدود پنج درصد است، اما در استانهای محروم این عدد بسیار بالاتر است.
او با تاکید بر اینکه مصرف لبنیات در کشور کمتر از نصف میزان توصیهشده جهانی است، گفت: دلیل اصلی این مسئله، افزایش شدید قیمت محصولات لبنی است. لبنیات باید جزو اقلام اصلی سبد غذایی مردم باشد، اما در سالهای اخیر به کالایی لوکس برای بسیاری از خانوادهها تبدیل شده است.
به گفته او، وزارت صنعت، معدن و تجارت و سایر نهادهای اقتصادی باید برای کاهش قیمت لبنیات و افزایش دسترسی مردم به این محصولات وارد عمل شوند.
اسماعیلزاده همچنین درباره مصرف گوشت گفت: بر اساس الگوی سبد غذایی مطلوب، هر فرد باید روزانه حدود ۹۰ گرم گوشت مصرف کند، اما میزان مصرف فعلی در کشور کمتر از ۵۰ گرم است. تنها نیمی از مردم چهار گروه اصلی غذایی شامل غلات، میوه و سبزیجات، لبنیات و پروتئین را به اندازه کافی دریافت میکنند.
وی در ادامه با اشاره به کمبود گسترده ویتامین D در کشور گفت: حدود ۵۰ تا ۷۰ درصد ایرانیان با کمبود این ویتامین مواجهاند. اگرچه توزیع مکملها از طریق شبکه بهداشت در جریان است، اما گرانی مکملها و محدودیت منابع مالی باعث شده وضعیت مصرف ویتامین D همچنان نامطلوب باشد.
او افزود: کمبود ویتامین D نهتنها بر سلامت استخوانها، بلکه بر ایمنی بدن و پیشگیری از بیماریهای مزمن نیز اثرگذار است. در استانهای محروم مانند کرمان، سیستان و بلوچستان و هرمزگان وضعیت این کمبود حادتر است.
مدیر دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت همچنین از کاهش مصرف ید به ویژه در میان زنان باردار ابراز نگرانی کرد و هشدار داد: اگر این روند ادامه یابد، در آینده شاهد کاهش ضریب هوشی در نسل جدید خواهیم بود. او گفت یکی از عوامل این مشکل، تبلیغات غیرعلمی در فضای مجازی درباره مصرف نمکهای رنگی و غیرمجاز طب سنتی است.
وی در بخش دیگری از سخنان خود گفت: حدود ۳۲ درصد وزن کل غذای تولیدی در جهان و بیش از ۳۰ درصد مواد غذایی تولیدشده در ایران دور ریخته میشود. این در حالی است که بخش قابلتوجهی از جمعیت کشور با سوءتغذیه و کمبود مواد مغذی روبهرو هستند.
اسماعیلزاده درباره برنامههای پیشرو توضیح داد: دو کمیته تخصصی برای بازنگری در برنامه غنیسازی آرد با آهن و اسید فولیک تشکیل شده و نتایج بررسیها طی ماههای آینده اعلام خواهد شد.
وی همچنین خبر داد که توزیع شیر در مدارس تا دو هفته آینده آغاز میشود و همزمان غربالگری تنسنجی برای چهار پایه تحصیلی در حال اجراست.
او در پایان گفت: بازنگری سبد غذایی ملی، اقدامی کلیدی برای سیاستگذاری در زمینه تولید، واردات و صادرات مواد غذایی است. به گفته وی، اگر الگوی مصرف در کشور اصلاح نشود و مردم به منابع غذایی سالم و مقرونبهصرفه دسترسی نداشته باشند، روند بیماریها و مرگهای تغذیهای در سالهای آینده نگرانکنندهتر خواهد شد.
