بازار کاغذ و مقوا پس از ماههای پرنوسان بهار، در هفتههای اخیر به ثبات نسبی رسیده است؛ اما کارشناسان معتقدند این آرامش دوام نخواهد داشت و زنگ خطر کمبود و افزایش قیمتها در نیمه دوم سال به صدا درآمده است.
به گزارش FMCGiran، بازار کاغذ و مقوا پس از ماههای پرنوسان بهار، در هفتههای اخیر به ثبات نسبی رسیده است؛ اما کارشناسان معتقدند این آرامش دوام نخواهد داشت و زنگ خطر کمبود و افزایش قیمتها در نیمه دوم سال به صدا درآمده است.
بر اساس آخرین بررسیها، قیمت هر بند کاغذ چاپ و تحریر سایز ۷۰×۱۰۰ به حدود یک میلیون و ۵۷۰ هزار تومان رسیده و کاغذ ۷۰ گرمی در قطع ۶۰×۹۰ نیز با نرخ یک میلیون و ۱۷۰ هزار تومان در بازار عرضه میشود. در همین حال، کاغذ گلاسه با قیمت ۱۰۰ تا ۱۱۰ هزار تومان به ازای هر کیلو و مقوای پشت طوسی ۲۵۰ گرمی با نرخ حدود ۷۴ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم معامله میشود.
کاغذ؛ یک کالای استراتژیک و غیرقابل جایگزین
کاغذ و مقوا نهتنها بخش جداییناپذیر زنجیره چاپ، نشر، آموزش، و بستهبندی هستند، بلکه از نظر زیستمحیطی نیز اهمیت بسزایی دارند. در ایران، تولید داخلی کاغذ پاسخگوی نیاز بازار نیست و بخش عمدهای از نیاز کشور از طریق واردات تأمین میشود؛ این در حالی است که تولید کاغذ بهویژه در حجم بالا، با تبعات زیستمحیطی نظیر قطع درختان، مصرف آب و انرژی، و تولید پسماند همراه است. بنابراین، واردات کنترلشده و تأمین پایدار کاغذ، هم از نظر اقتصادی و هم از منظر زیستمحیطی ضروری است.
کندی در تخصیص ارز؛ تهدیدی برای پایداری بازار
با وجود ثبات فعلی در قیمتها، فعالان این حوزه از روند طولانی تخصیص ارز برای واردات کاغذ ابراز نگرانی کردهاند. حسن میرباقری، رئیس انجمن واردکنندگان کاغذ و مقوا، اعلام کرده است که فرآیند تخصیص ارز که در گذشته طی ۳ تا ۴ ماه انجام میشد، اکنون به بیش از ۸ ماه افزایش یافته است. به گفته وی، بسیاری از تجار از نیمه دوم سال گذشته هنوز موفق به دریافت ارز مورد نیاز خود نشدهاند؛ موضوعی که منجر به سردرگمی، افزایش هزینههای جانبی و الزام به خرید ارز از بازار آزاد شده است.
کمبود کاغذ و جهش قیمت در راه است؟
میرباقری تأکید کرده که در شرایط کنونی، پاسخگویی روشنی از سوی بانک مرکزی و وزارت صمت وجود ندارد و تعطیلی یا غیرفعال بودن دفتر صنایع سلولزی در وزارت صمت، رسیدگی به مشکلات فعالان این بخش را عملاً متوقف کرده است. او هشدار داد که اگر این روند ادامه یابد، در ماههای آینده شاهد کمبود جدی و افزایش قیمت در بازار کاغذ و مقوا خواهیم بود؛ بهویژه در مورد مقوای FBB که در تولید بستهبندی دارو و مواد غذایی استفاده میشود و جایگزینپذیری محدودی دارد.
با توجه به وابستگی بالای ایران به واردات کاغذ و مقوا، ثبات این بازار تنها با سیاستگذاری دقیق، تخصیص بهموقع ارز، و حمایت ساختاری از واردکنندگان امکانپذیر است. در غیر این صورت، بازار با کمبودهایی مواجه خواهد شد که نهتنها بر قیمت نهایی کالاها، بلکه بر چرخهی نشر، آموزش، بهداشت و بستهبندی نیز تأثیرات منفی برجای خواهد گذاشت.