بحران کمبود شیرخشک درمانی همچنان ادامه دارد.
به گزارش FMCGiran و به نقل از روزنامه تعادل، در سالهای اخیر، سیاستهای جمعیتی کشور بیش از پیش بر تشویق به فرزندآوری و افزایش نرخ تولد متمرکز شده است. اما یکی از چالشهای اصلی این سیاستها، نبود زیرساختهای کافی برای حمایت از خانوادهها و تأمین نیازهای حیاتی نوزادان است. کمبود شیرخشک درمانی یکی از ملموسترین نمونههای این ناکافی بودن زیرساختهاست؛ مشکلی که نه تنها سلامت نوزادان را تهدید میکند، بلکه فشار روانی و اقتصادی شدیدی بر خانوادهها وارد میآورد.
شیرخشک درمانی چیست و چرا اهمیت دارد؟
شیرخشک درمانی محصولی تخصصی است که برای نوزادانی با شرایط پزشکی خاص، مانند آلرژی به پروتئین شیر گاو، نارساییهای گوارشی، ناتوانی در هضم لاکتوز یا مشکلات متابولیک، تجویز میشود. این نوع شیرخشک با شیرخشک معمولی متفاوت است و معمولاً با فرمولاسیون خاص و قیمت بالاتری تولید میشود. برای بسیاری از خانوادهها، این محصول یک ضرورت حیاتی برای بقای نوزاد است و کمبود آن میتواند جان کودک را به خطر بیندازد.
دسترسی دشوار و بازار سیاه
گزارشهای میدانی از شهرهای مختلف نشان میدهد دسترسی به شیرخشک درمانی در ماههای اخیر به شدت دشوار شده است. خانوادهها مجبورند ساعتها در صف داروخانهها بایستند، از شهری به شهر دیگر سفر کنند یا به بازار سیاه روی بیاورند، جایی که قیمتها تا ۵ برابر قیمت واقعی میرسد. این شرایط باعث میشود برخی خانوادهها از جایگزینهای نامناسب یا شیر خشکهای معمولی استفاده کنند که میتواند عوارض جدی برای سلامت نوزاد داشته باشد.
عوامل ساختاری بحران
به گفته کارشناسان حوزه سلامت و تغذیه، عوامل متعددی باعث بروز این بحران شدهاند؛ مشکلات واردات و کمبود مواد اولیه، کاهش ارز تخصیصی برای کالاهای اساسی، نبود حمایت از تولید داخلی، ضعف در سیستم توزیع و احتکار، فروش خارج از شبکه و نبود نظارت کافی بخشی از این موارد هستند.
این موارد باعث شده است خانوادههای کمبرخوردار و ساکنان مناطق دورافتاده بیشترین آسیب را ببینند و دسترسی به این محصول حیاتی برای آنها دشوار باشد.
پیامدهای بهداشتی و روانی
نبود شیرخشک درمانی، تهدیدی جدی برای سلامت جسمانی کودکان و فشار روانی شدید بر خانوادههاست. استفاده از جایگزینهای غیرتخصصی میتواند منجر به سوءتغذیه، کموزنی، اختلالهای گوارشی، شوک آلرژیک و حتی مرگ نوزاد شود. پزشکان تأکید میکنند که حتی ۲۴ ساعت تأخیر در دسترسی به شیرخشک درمانی برای نوزادان با آلرژی یا مشکلات متابولیک، میتواند بحرانی باشد.
نیاز به اقدامات فوری
کارشناسان معتقدند ایجاد یک نظام پایدار و شفاف برای تأمین شیرخشک درمانی ضروری است. این نظام باید شامل حمایت از تولید داخلی با کیفیت استاندارد، ایجاد ذخایر استراتژیک، تخصیص ارز پایدار برای واردات و توزیع عادلانه و تحت نظارت دقیق باشد. بدون چنین اقداماتی، سیاستهای جمعیتی و تشویق به فرزندآوری در عمل با بیاعتمادی و مقاومت خانوادهها مواجه خواهد شد.
روایت یک مادر
مریم، مادر یک کودک ۸ ماهه مبتلا به آلرژی شدید پروتئین گاوی، میگوید:
“پسرم فقط یک نوع شیرخشک خاص را میتواند بخورد. وقتی موجودی خانه تمام شد، چهار روز در تهران و کرج به دنبال آن گشتم. آخرش مجبور شدم از یک واسطه بخرم، آن هم با سه برابر قیمت. اگر نمیخریدم، بچهام یا باید بستری میشد یا از گرسنگی بیحال میافتاد.”